Αξιότιμη Κυρία Υπουργέ,

Κυρία Πρόεδρε,

Κυρίες και κύριοι Βουλευτές,

είναι αδιαμφισβήτητο:

μόνο η γνώση δημιουργεί μέλλον – δεν υπάρχει καλύτερη αφετηρία για τις επόμενες γενιές.

Η οικονομία ενός λαού και το μέλλον του δεν φτιάχνεται ούτε με εργοστάσια, ούτε με προγράμματα μονάχα. Ξεκινά πρωτίστως από τις σχολικές αίθουσες.

Το γνωρίζουμε εμείς, οι Έλληνες της Διασποράς, καλά αυτό, καθότι η οικονομική κρίση των προηγούμενων γενιών, έστειλε τους γονείς μας στην ξενιτιά. Και με τη σωστή παιδεία των χωρών υποδοχής, προκόψαμε και ανελειχθήκαμε κοινωνικά και οικονομικά.

Την Ελλάδα όμως ποτέ δεν ξεχάσαμε. Την ελληνική παιδεία αγωνιστήκαμε να μεταλαμπαδεύσουμε στα παιδιά μας.

Τις αξίες τις ελληνικές που τόσο καλά εσείς κι εμείς γνωρίζουμε.

Παιδεία όμως χωρίς εκπαίδευση είναι ανέφικτη.

Η νέα εποχή κάνει επιτακτική την ανάγκη να αναπτύξει και να εκσυγχρονίσει η Ελληνική Πολιτεία την πολιτική της στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης.

Τα συστήματα εκπαίδευσης πρέπει να είναι αποδοτικά, παράγοντας υψηλά επίπεδα αριστείας, και, ταυτόχρονα, ισότιμα, εξυψώνοντας το γενικό επίπεδο των δεξιοτήτων.

Οι απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις πρέπει να είναι συνολικότερες και να βασίζονται σε μακροπρόθεσμο σχεδιασμό πολιτικής.

Δεν παραβλέπουμε ότι υπάρχει ανάγκη επαναπροσδιορισμού των στόχων και των οραμάτων για την Ελληνική Παιδεία ώστε η Ελληνική Γλώσσα και ο Ελληνικός Πολιτισμός να αντέξουν στο πέρασμα του χρόνου.

Είναι αναγκαία να γίνονται τακτικά σεμινάρια, να αναπτύσσονται συνεργασίες με επιμελητήρια, προξενεία, σχολεία, κοινότητες, συλλόγους, ενορίες, γραφεία εργασίας με σκοπό την ευαισθητοποίηση, ενημέρωση και στήριξη των Ελλήνων.

Πρέπει άμεσα να γίνουν οι αναγκαίες ενέργειες που απαιτούνται ώστε να εξασφαλιστεί ότι τα σχολεία, στα οποία φοιτούν οι Έλληνες μαθητές, προσφέρουν ποιότητα εκπαίδευσης αντίστοιχη του 21ου αιώνα.

Μέλημά μας θα πρέπει να είναι η ελκυστικότητα της διδασκαλίας των ελληνικών στα ελληνόπουλα τρίτης και τέταρτης γενιάς.

Αυτά όλα είναι γνωστά και υπάρχουν και σε γραπτή μορφή τόσο στις εκθέσεις του ΣΑΕ, οι οποίες σας έχουν δοθεί, όσο και σε εισηγήσεις λοιπών φορέων (συντονιστές εκπαίδευσης, καθηγητές).

Εγώ θα ήθελα σήμερα να επισημάνω μερικά σημεία, τα οποία είναι καινοτόμα ως προτάσεις και αν υλοποιηθούν θα έχουν αποτελέσματα κλίμακας.

Προτείνουμε πρόγραμμα για τη στήριξη μικτών ζευγαριών για να ομιλείται η ελληνική γλώσσα στο σπίτι.

Όπως γνωρίζετε, τα αλλόγλωσσα ζευγάρια πληθαίνουν κάθε χρόνο σε όλη την ομογένεια.

Θεωρούμε σημαντικό να δώσουμε στα νεαρά ζευγάρια, ιδιαίτερα στα αλλόγλωσσα, έναν συμβουλευτικό οδηγό στο χέρι που θα τους δώσει επιπλέον γνώσεις και θα τους προτρέψει να δουν τη δίγλωσση διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους ως προνόμιο και όχι ως βάρος ή ως απειλή στην ανάπτυξη των παιδιών τους.

Με τον τρόπο αυτό κερδίζουμε περισσότερους γονείς που θα μιλούν την ελληνική γλώσσα στα παιδιά τους κατά τα πρώτα έξι χρόνια της ζωής τους, που είναι ιδιαίτερα σημαντικά.

Επίσης, συναφές με το παραπάνω, είναι και η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας από τη νηπιακή ηλικία.

Η προσπάθεια για διατήρηση της ελληνοφωνίας περνά υποχρεωτικά μέσα από τα νηπιαγωγεία.

Προτείνουμε να γίνεται σε διαπολιτισμικά νηπιαγωγεία, με παράλληλη εκπαίδευση στην ελληνική και στη γλώσσα της τοπικής κοινωνίας, διότι επιθυμούμε την πλήρη ενσωμάτωση των Ελλήνων στην κοινωνία όπου ζουν με παράλληλη διατήρηση της ξεχωριστής πολιτισμικής μας ταυτότητας.

Ένα διαφορετικό κεφαλαιο που απασχολεί όλες τις περιοχές όπου δραστηροποιείται ο Ελληνισμός, και που πιθανώς ήδη έχει τεθεί υπόψη σας, είναι αυτό της αλλαγής των κριτηρίων επιλογής των Εκπαιδευτικών της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης του εξωτερικού.

Οι αποσπασμένοι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να γνωρίζουν τη γλώσσα της χώρας υποδοχής και να είναι ποιοτικά εκπαιδευμένοι και επιμορφωμένοι.

Να γνωρίζουν τη μέθοδο και το σύστημα της χώρας υποδοχής με σεμινάρια σε συνεργασία με τους τοπικούς φορείς.

(Το ΣΑΕ μπορεί να καταρτίσει ταχύρρυθμα προγράμματα επιμόρφωσης εκπαιδευτικών σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας).

Έχει τεθεί στο παρελθόν ως δικαιολογία από το ΥΠΕΠΘ ότι το τυχόν χαμηλό επίπεδο των αποσπασμένων εκπαιδευτικών είναι αποτέλεσμα είτε έλλειψης χρόνου για την επιλογή, είτε έλλειψης ενδιαφέροντος για συγκεκριμένες χώρες.

Δεν γνωρίζουμε εάν αυτό ισχύει, σε κάθε περίπτωση όμως η Ελληνική Πολιτεία μπορεί και πρέπει να αξιοποιήσει σε τέτοιες περιπτώσεις τους ομογενείς δασκάλους και καθηγητές.

Η εφαρμογή λοιπόν του Νόμου 2413 του 1996, ο οποίος μεταξύ άλλων άνοιξε το δρόμο για την πρόσληψη ομογενών επιστημόνων στα αμιγή ελληνικά σχολεία του εξωτερικού κρίνεται αναγκαία.

Το Υπουργείο Παιδείας πρέπει να δίνει προτεραιότητα στην απόσπαση ομογενών εκπαιδευτικών που πληρούν τις προϋποθέσεις, στις χώρες προέλευσης τους.

Έχει καταγγελθεί ότι δεν δίδεται αυτή η προτεραιότητα.

Σε περίπτωση που κρίνεται από το Ελληνικό Κράτος ότι ο Νόμος αυτός είτε θέλει βελτίωση είτε δεν επαρκεί να μας ενημερώσουν ώστε να το γνωρίζουμε.

Κλείνω με μερικά συνήθη, εδώ και δεακετίες, θέματα:

Καταρχήν την έγκαιρη απόσπαση των εκπαιδευτικών στο εξωτερικό, ώστε τα παιδιά να μετέχουν παιδείας από την αρχή της Σχολικής χρονιάς και όχι εβδομάδες αργότερα.

Δεν παραβλέπουμε ότι έχουν γίνει βελτιώσεις, αλλά κάθε παιδί που στερείται το δάσκαλό του είναι ένα χτύπημα στο μέλλον, ένα χτύπημα στη συνείδηση του ατόμου για την εμπιστοσύνη, την αξιοπιστία και τη σιγουριά με την οποία κατάματα θα κοιτά την Ελλάδα.

Το δεύτερο θέμα που επίσης αναγκάζομαι να αναφέρω, καθότι δεχόμαστε καθημερινά αναφορές, είναι αυτό της έγκαιρης αποστολής του εκπαιδευτικού υλικού.

Όπως γνωρίζετε, πολλές φορές τα βιβλία για τα παιδιά καθυστερούν αρκετά, γεγονός που δυσχεραίνει την εκπαιδευτική διαδικασία και την ποιότητα της παρεχόμενης παιδείας.

Κυρίες και κύριοι,

Είναι γεγονός ότι οι ομογενειακοί φορείς συχνά γίνονται απλώς αποδέκτες αποφάσεων των αρμόδιων φορέων, δίχως τη δυνατότητα συμμετοχής στη διαδικασία επεξεργασίας της πρότασης με σκοπό τη λήψη αποφάσεων.

Ζητούμε την ουσιαστική ενίσχυση του θεσμικού ρόλου των ομογενειακών φορέων μέσα από τη συμμετοχή μας σε σημαντικά ζητήματα που μας αφορούν άμεσα, όπως η δημιουργία νέων τύπων σχολείων.

Επισημαίνω ότι δεν αναφέρομαι αποκλειστικά στο ΣΑΕ, αλλά κυρίως στις οργανώσεις που είναι τα φυτώρια της νέας γενιάς του Ελληνισμού.

Τελειώνοντας τη σύντομη αναφορά μου, θα θέλαμε να υπενθυμίσουμε τη διαπίστωσή μας για την ανάγκη να δημιουργηθούν περισσότερα Κέντρα Πιστοποίησης της ελληνικής γλώσσας.

Η πιστοποίηση γνώσης της ελληνικής γλώσσας είναι απαραίτητη για μεταπτυχιακές σπουδές στην Ελλάδα και όχι μόνο.

Έτσι θα αυξηθεί το ενδιαφέρον στην εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας.

Εκτός από αυτό, το πιστοποιητικό θα δώσει τη δυνατότητα στη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας.

Τα παραπάνω σημεία θεωρώ ότι δίδουν το περίγραμμα ζητημάτων που πρέπει να απασχολήσουν στο μέλλον την πολιτική της Ελλάδας σε σχση με τον απόδημο, εφόσον θέλουμε μετά από μία δεκαετία τα παιδιά ακόμη να μιλούν ελληνικά και να έχουν μία αίσθηση της ταυτότητας.

Τόσο τα παραπάνω ζητήματα όσο και αρκετά επιμέρους σημεία μπορεί κανείς να αναζητήσει στην Ετήσια Έκθεση που καταθέσαμε.

Ελπίζω με την σύντομη αναφορά μου να μπορέσα κατάτι να σας διαφωτίσω.

Βρίσκομαι στην διάθεσή σας για διευκρινήσεις και ερωτήματα.

Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας.

Σήμερα υπάρχει ανάγκη στενότερης συνεργασίας με το Ινστιτούτο Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης (ΙΠΟΔΕ) για την καλύτερη προώθηση λύσεων και της υποβολής αιτημάτων προς αυτό για την επίλυσή τους.

Ο Νόμος 2413/1996 Κεφάλαιο Β΄, Άρθρο 6, που αφορά στην ίδρυση, στους σκοπούς και στις αρμοδιότητες του Ινστιτούτου Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης (ΙΠΟΔΕ) προβλέπει στην παράγραφο 5, που αναφέρεται στη λειτουργία συμβουλίου για την επεξεργασία προτάσεων σε θέματα αρμοδιότητας του ΙΠΟΔΕ σημειώνεται στο σημείο ζ) ότι το ΣΑΕ ορίζει επίσης πέντε εκπροσώπους-μέλη στο προαναφερόμενο συμβούλιο.

Κυρία Υπουργέ, Κυρία Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι Βουλευτές,

Τα προβλήματα και οι εισηγητικές προτάσεις για την εκπαίδευση και εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας αποτελούν κοινή συνιστώσα όλων ανεξαιρέτως των περιφερειών.

1) Αλλαγή κριτηρίων επιλογής των Εκπαιδευτικών της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης του εξωτερικού.

Οι αποσπασμένοι εκπαιδευτικοί να μαθαίνουν τη γλώσσα της χώρας υποδοχής και να είναι ποιοτικά εκπαιδευμένοι και επιμορφωμένοι. Να γνωρίζουν τη μέθοδο και το σύστημα της χώρας υποδοχής με σεμινάρια σε συνεργασία με τους τοπικούς φορείς (Η εκάστοτε Περιφέρεια θα μπορούσε να καταρτίσει ταχύρρυθμα προγράμματα επιμόρφωσης εκπαιδευτικών).

2) Έγκαιρη απόσπαση των εκπαιδευτικών στο εξωτερικό.

3) Αξιοποίηση των ομογενών εκπαιδευτικών. Εφαρμογή του Ν.2413/1996, ο οποίος μεταξύ άλλων άνοιξε το δρόμο για την πρόσληψη ομογενών επιστημόνων στα αμιγή ελληνικά σχολεία του εξωτερικού. Το Υπουργείο Παιδείας να δίνει προτεραιότητα στην απόσπαση ομογενών εκπαιδευτικών που πληρούν τις προϋποθέσεις, στις χώρες προέλευσης τους. Έχει καταγγελθεί ότι δεν δίδεται αυτή η προτεραιότητα ( π.χ. για την Νότιο Αφρική)

4) Να εξεταστεί η τροποποίηση του Ν.2817/2000 σχετικά με τους αποσπασμένους εκπαιδευτικούς και να προβλεφθεί η δυνατότητα συνεχούς παραμονής τους στο εξωτερικό πέραν της πενταετίας σε περίπτωση που είναι παντρεμένοι με ομογενή ή αλλοδαπό/ή της χώρας όπου διδάσκει.

5) Προτείνουμε να εξετασθεί το ενδεχόμενο οι ομογενείς εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε ημερήσια και

απογευματινά σχολεία των ΗΠΑ να καταβάλουν κρατήσεις στα ταμεία των εκπαιδευτικών της Ελλάδας για να αποκτήσουν τα ασφαλιστικά δικαιώματα των συναδέλφων τους στη γενέτειρα. Αυτό είναι ζήτημα σχέσης των Ομογενών Εκπαιδευτικών με το ΙΚΑ, το οποίο μπορεί να λυθεί μέσω Διακρατικών Συμβάσεων.

6) Να δημιουργηθούν περισσότερα Κέντρα Πιστοποίησης της ελληνικής γλώσσας (στη Λατινική Αμερική) - η πιστοποίηση γνώσης της ελληνικής γλώσσας είναι απαραίτητη για μεταπτυχιακές σπουδές στην Ελλάδα. Να συμβάλουμε στην ίδρυση των κέντρων πιστοποίησης της ελληνομάθειας στις οργανώσεις των Απόδημων Ελλήνων που διδάσκεται η ελληνική γλώσσα. Έτσι θα αυξηθεί το ενδιαφέρον στην εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας. Εκτός από αυτό, το πιστοποιητικό θα δώσει τη δυνατότητα στη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας.

7) Να συμβάλουμε στην προετοιμασία των κληρικών για την υπηρεσία τους στις ελληνικές εκκλησίες των χωρών διαμονής (της Περιφέρειας) και για την τέλεση θείας λειτουργίας και στα ελληνικά. Είναι πολύ λίγοι οι ιερείς με τις γνώσεις της ελληνικής γλώσσας, ακόμα και σε κατά τόπους διαμονής των Ελλήνων.

8) Συμβουλευτική στήριξη των μικτών ζευγαριών για να ομιλείται η ελληνική γλώσσα στο σπίτι.

9) Η ουσιαστική ενίσχυση του θεσμικού ρόλου των ομογενειακών φορέων (Ομοσπονδιών, ΣΑΕ κτλ) μέσα από τη συμμετοχή τους σε σημαντικά ζητήματα που τους αφορούν άμεσα, όπως π.χ. η δημιουργία νέων τύπων σχολείων.

10) Να εισαχθεί ένα ξεχωριστό κεφάλαιο στη διδακτέα ύλη της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής: «Ο Απόδημος Ελληνισμός και η Σημασία του για την Ελλάδα“. Στο κεφάλαιο αυτό θα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται και η ενημέρωση για το έργο του ΣΑΕ. Με τον τρόπο αυτό κερδίζουμε τους νέους ανθρώπους, ενημερώνοντάς τους για τον Οικουμενικό Ελληνισμό που ζει και δραστηριοποιείται σε 140 χώρες ανά τον κόσμο. Επιπλέον, ενημερωτικό υλικό θα μπορεί να αποστέλλεται από το ΣΑΕ (DVD, CD, έντυπα κ.α.)

Μέλημά μας θα πρέπει να είναι επίσης η ελκυστικότητα της διδασκαλίας των ελληνικών στα ελληνόπουλα τρίτης και τέταρτης γενιάς.